Handboek voor Toegankelijkheid, 5de druk,
(opgenomen in BouwBesluit versie 2003)

button plaatje

UITTREKSEL

VERKEERSRUIMTEN
Markeringen:

Binnen looproute markeren door routegeleiding.

Loopruimte:
Vrije breedte looproute minimaal 1.800 mm
Vrije breedte incidenteel gebruikte looproute minimaal 1.200 mm
Vrije breedte puntvernauwing minimaal 900 mm
Buiten tenminste eens per 75 meter keerruimte minimaal 2.000 x 2.000 mm
Binnen op beslispunten en in doorlopende gangen keerruimte minimaal
2.000 x 2.000 mm
Vrije doorgangshoogte minimaal 2.300 mm.

Loopoppervlak:
Afwerking loopoppervlak stroef en vlak
Maaswijdte roosters maximaal 20 mm.

Loopafstand
Elke 200 m zitgelegenheid, in geaccidenteerd terrein elke 100 m.

OVERBRUGGEN HOOGTEVERSCHILLEN
Hoger dan 20 mm overbruggen met:
hellingbanen of
een hefplateaulift of
een kooilift
Een trapplateaulift is ongeschikt wegens onbruikbaarheid voor scootmobielen.

HELLINGEN
Loopruimte:

Breedte minimaal 1.200 mm.

Keerruimte (buiten):
Buiten horizontale keerruimte minimaal 2.000 x 2.000 mm aan het begin en het eind van de helling
Binnen in publieke zone horizontale keerruimte minimaal 2.000 x 2.000 mm aan het begin en het eind van de helling
Binnen, niet in de publieke zone, een horizontale keerruimte minimaal 1.500 x 1.500 mm aan het begin en het eind van de helling.

Hellingshoek:
Helling bij voorkeur niet steiler 1:25
Helling in de looprichting mag niet steiler zijn dan:
L = ((H - 0,1) x 11,11 + 10) x H     (daarbij L en H in meters)

Dwarshelling:
De helling in de dwarsrichting mag niet steiler zijn dan 1:50.

Bordes:
Ten minste 1 horizontaal bordes met een diepte van 1.500 mm per 500 mm hoogteverschil.

Valbeveiliging:
Bij 250 mm hoogteverschil een rand minimaal 50 mm hoog
Bij een groter hoogteverschil dan 250 mm een afscherming minimaal 1.000 mm hoog
Bij een groter hoogteverschil dan 250 mm hoogteverschil een leuning
Openingen in afscherming maximaal 100 mm

LIFT (KOOI- & HEFPLATEAU)
Inrichting:

Liftdeur moet zijn voorzien van een deurautomaat
In liftkooi tegenover de liftdeur een spiegel vanaf 1.000 mm hoogte tot 1.950 mm hoogte
Doorkijkmogelijkheid liftdeur tussen 1.050 mm hoogte en 1.950 mm hoogte
Kooilift voorzien van auditieve verdiepingsaanduiding
Kooilift voorzien van een leuning aan beide zijden
Vanaf 4 stopplaatsen een zitgelegenheid in de lift.

Loopruimte:
Vrije doorgangsbreedte lift minimaal 850 mm
Keerruimte voor de lift in publieke zone minimaal 2.000 x 2.000 mm
Keerruimte, niet in een publieke zone, voor de lift in publieke zone minimaal
1.500 x 1.500 mm
-           Vrije doorgangshoogte minimaal 2.300 mm.

Maatvoering:
Spleetbreedte tussen verdiepingsvloer en lift maximaal 20 mm
Stopnauwkeurigheid niet groter dan 20 mm
Kooilift vrij vloeroppervlak bij voorkeur 1.050 x 2.050 mm en minimaal 1.050 x 1.350 mm
Hefplateaulift vrij vloeroppervlak minimaal 900 x 1.350 mm
Trapplateaulift vrij vloeroppervlak minimaal 900 x 1.200 mm
Vrije hoogte in liftkooi en boven de hefplateaulift en de trapplateaulift minimaal
2.300 mm.

Draagvermogen:
Kooilift en hefplateaulift minimaal 3.500 Newton
Trapplateaulift minimaal 3.000 Newton.

Bedieningselementen:
Bedieningsknoppen in contrastkleur met opliggende reliëfcijfers (geen soft-touch bediening)
Bedieningsknoppen minimaal 500 mm uit inwendige hoek
Bedieningsknoppen tussen 900 en 1.200 mm boven vloerpeil.

Valbeveiliging:
Trapplateaulift en hefplateaulift voorzien van afrij- en valbeveiliging.

TRAPPEN
Markering:

Elke trede visueel markeren
Begin en eind van de trap over een strook met een breedte van minimaal 600 mm voelbaar markeren.

Loopruimte:
Breedte minimaal 1.200 mm (tussen de leuningen)
Vluchttrap minimaal 1.300 mm (tussen de leuningen)
Een vrije ruimte van minimaal 1.200 x 1.200 mm aan het begin en eind van de trap.

Maatvoering:
Optrede maximaal 150 mm (buiten)
Aantrede minimaal 300 mm (buiten)
Optrede maximaal 185 mm (binnen)
Aantrede minimaal 240 mm (binnen)
Som aantrede + 2 x optrede tussen 600 en 650 mm.

Valbeveiliging:
Bij een groter hoogteverschil dan 250 mm een valbeveiliging
Bij een groter hoogteverschil dan 250 mm een leuning
Openingen in afscherming maximaal 100 mm
Leuning (binnen) aan weerszijde van de trap.

Bordes:
Buiten ten minste 1 horizontaal bordes met een diepte van minimaal 1.500 mm per
1.800 mm hoogteverschil
Binnen ten minste 1 horizontaal bordes met een diepte van minimaal 1.200 mm per
1.800 mm hoogteverschil.

DEUREN
Inrichting:

Doorkijk in deuren tussen 1.050 mm hoogte en 1.950 mm hoogte
Contrast op deurvullend glasvlak tussen 1.400 mm hoogte en 1.600 mm hoogte
Hoofdentree zichtbaar en herkenbaar vanaf de straat.

Markering:
Het draaivlak van automatische deuren voorzien van een met de voet en taststok voelbare markering.

Maatvoering:
Vrije doorgang van ten minste één deurdeel minimaal 850 mm
Vrije ruimte om te keren bij deuren in publieke zone minimaal 2.000 x 2.000 mm
Vrije ruimte om te keren bij overige deuren minimaal 1.500 x 1.500 mm
Vrije hoogte minimaal 2.300 mm.

Manoeuvreerruimte:
Vrije ruimte buiten draaivlak deur minimaal 900 x 1.200 mm (frontale benadering)
Vrije ruimte buiten draaivlak deur minstens 1.200 x 1.200 mm (zijwaartse benadering)
Naast de sluitzijde van de deur minimaal 500 mm vrije ruimte.

Drempel:
hoogteverschil tot maximaal 20 mm (buitendeuren)
Geen drempels (binnendeuren).

Bediening:
Bedieningsweerstand maximaal 15 Newton tot 90 graden openstand
Openingstijd minimaal 6 seconden
Bedieningselementen minimaal 500 mm uit inwendige hoek
Bedieningselementen tussen 900 en 1.200 mm boven vloerpeil.

INRICHTING
Communicatie:

Informatiehoogte tekst tussen 1.400 en 1.600 mm
Lettergrootte minimaal 1: 100 vanaf praktische leesafstand
Bewegwijzering haaks op looprichting
Bediening intercom tussen 900 en 1.200 mm hoogte
Spreekgedeelte intercom tussen 1.400 en 1.600 mm hoogte.

Horen:
Nagalmtijd tussen 0,4 en 0,8 seconden
In ruimten groter dan 50 m2 met een geluidsversterking en bij voorzieningen met een intercom (loket) een ringleidingsinstallatie of een vergelijkbaar systeem goedgekeurd door de NVVS.

Meubilair:
Zithoogte tussen 430 en 530 mm hoogte
Werkblad (bovenkant) tussen 700 mm en 800 mm hoogte
Werkblad (onderkant) minimaal 750 mm hoogte
Werkblad (onderkant) minimaal 600 mm diep.

Toeschouwerplaats:
Vrije verkeersruimte minimaal 900 mm
Keerruimte bij toeschouwerplaats minimaal 2.000 x 2.000 mm
Toeschouwerplaats minimaal 900 x 1.400 mm.

SANITAIR
Locatie:

In een gebouw ten minste één aangepast toilet
Afstand tot uiterst gelegen verblijfsruimte maximaal 75 m.

Alarm:
Alarminstallatie bestaand uit rondgaand koord met opvallende contrastkleur op 400 mm hoogte.

Inrichting:
Deur naar buiten draaiend
Aan de binnenzijde van de deur over de volle breedte een beugel op 900 mm hoogte
Wastafel op 800 mm hoogte en onderrijdbaar
Spiegel vanaf 1.000 mm tot 1950 mm hoogte
Aan beide zijden closetpot/douchezitje opklapbare beugels tussen 250 en 300 mm boven de zitting, 325 mm uit het hart van de closetpot/douchezitje en 200 mm voorbij de voorkant van de closetpot /douchezitje
Zithoogte closetpot/douchezitje tussen 450 en 500 mm
Douchekop op glijstang tussen 1.200 en 2.200 mm hoogte
Kledinghaken, planchetten, kledingkluizen, enz. tussen 400 en 1.350 mm hoogte.

Maatvoering:
Verkeersruimte tussen sanitaire elementen minimaal 900 mm
Draairuimte in sanitair minimaal 1.500 x 1.500 mm
Vrije ruimte aan één zijde closetpot minimaal 900 x 1.200 mm
Vrije ruimte aan recht voor closetpot minimaal 1.200 x 1.200 mm
Voorkant closetpot minimaal 700 mm uit de achterwand
Een standaard toiletruimte is minimaal 1.650 x 2.200 mm groot
Een toilet geschikt voor een scootmobiel en geschikt voor het geven van assistentie is minimaal 1.800 x 2.200 mm groot
Een toilet gecombineerd met douche is minimaal 2.200 x 2.200 mm groot.

LEUNINGEN
Hoogte tussen 850 en 950 mm

Vormgeving:
Diameter 30 tot 50 mm en minimaal 50 mm vrij omvatbaar
Leuning (binnen) in contrastkleur.

Locatie:
Leuningen door laten lopen over bordessen
Leuningen horizontaal door laten lopen voorbij de eerste en de laatste optrede met de lengte van de aantrede.

Belastbaarheid:
minimaal 2.000 N (= ca 200 kilo).

OVERSTEEK
Locatie:

Oversteek loodrecht op wederzijdse trottoirband.

Markering:
Oversteek aanduiden met een qua helderheid afwijkende bestrating over de volle breedte van de oversteek
Oversteek markeren met een 600 mm brede met de voet en taststok voelbare afwijkende bestrating over de volle breedte van de oversteek (inclusief oversteek fietspad)
Breedte van deze tactiele strook minimaal 1.800 mm breed.

Maatvoering:
Breedte helling minimaal 1.200 mm (oprit)
Achter oprit horizontaal vlak 1.200 x 1.200 mm
Hellingshoek:  zie hellingen.

Verkeerslichten:
Bedieningsknop voetgangerslicht in signaalkleur
Akoestisch signaal bij rood en groen licht (rateltikker)
Bedieningshoogte 950 mm.

GEHANDICAPTEN PARKEERPLAATS
Locatie:

Bij gebouwgebonden parkeerplaatsen (ook woongebouwen en parkeergarages) 2% van het totaal aantal parkeerplaatsen met een minimum van 1 plaats, zo dicht mogelijk bij de entree, waar mogelijk niet meer dan 25 meter.

Markering:
Parkeerplaats aanduiden met verkeersbord E6
Parkeerplaats aanduiden met kruismarkering.

Maatvoering:
Opstelruimte voertuig minimaal 2.000 x 4.500 mm
Vrije in- en uitstapstrook naast en achter de auto minimaal 1.500 mm
In- en uitstapstrook op straatpeil
Vrije hoogte minimaal 2.300 mm.

Loopoppervlak:
Afwerking in- en uitstapruimte horizontaal en stroef.

Parkeerautomaat:
Bediening tussen 900 en 1.200 mm.

HALTEPLAATS OPENBAAR VERVOER
Route informatie:
hoogte tussen 1.400 en 1.600 mm.

Markering:
Instapplaats en route naar instapplaats markeren door met voet en taststok voelbare afwijking in de bestrating (ribbel- en noppenprofiel)

Maatvoering:
Vrije breedte halteplaats minimaal 2.000 mm
Vrije ruimte om te keren bij instapplaats minimaal 2.000 x 2.000 mm
Vrije ruimte in abri voor rolstoel minimaal 900 x 1.400 mm
Vrije hoogte in abri minimaal 2.300 mm.

Instaphoogte:
Hoogteverschil tussen voertuig en instapplaats maximaal 20 mm.